Historia Swiata - inny portal historyczny!

Stalinizm można scharakteryzować jako system opierający się na upaństwowieniu gospodarki, przejęciu za pomocą przemocy kontroli nad życiem społecznym oraz zmonopolizowaniu władzy w rękach jednej partii. Rozciągnięcie systemu władzy stalinowskiej na ziemiach polskich było skutkiem ostatecznych rozstrzygnięć II Wojny Światowej. Wkroczenie na ziemie polskie Armii Czerwonej dało polskim komunistom możliwość zdobycia władzy, na co bez poparcia wojsk ZSRR mieliby niewielkie szanse. Propaganda komunistyczna kierowała swe hasła głównie do dwóch grób społecznych: chłopów i robotników. W pierwszej części poniższego artykuły chciałbym przedstawić sytuację odbiorców owej propagandy w czasach stalinizmu, druga część jest natomiast poświęcona kultowi Stalina – sztucznemu tworowi, który został zaszczepiony polskiemu społeczeństwu w pierwszych latach Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. Bazę dla powstania artykułu stanowiły prace: Dariusza Jarosza "Polacy a stalinizm 1948-1956", Roberta Kupieckiego "Natchnienie milionów: kult Józefa Stalina w Polsce 1944-1956", oraz materiały dostępne na stronach internetowych.

Literatura naukowa dotycząca wydarzeń grudniowych w 1970 roku, jest obecnie dość bogata. Z okazji 30 rocznicy tamtych zdarzeń (2000 r.) pojawiło się kilka monografii na ten temat. Należy tutaj wymienić prace Jerzego Eislera, Henryka Kuli i Bogumiły Danowskiej. Wspomniane prace odnosiły się jednak tylko do przedstawienia faktów w skali Wybrzeża oraz reakcji i działań kierownictwa partii na szczeblu centralnym. Natomiast brakuje rzetelnych opracowań omawiających sytuację w innych regionach kraju. Nawet jeśli nie dochodziło tam do tak dramatycznych zdarzeń jak w Gdańsku, Szczecinie, czy zwłaszcza w Gdyni, to jednak trudno mówić o tym by w kraju panował spokój. W tym krótkim opracowaniu postaram się zarysować postawę środowisk robotniczych w województwie krakowskim w tamtym czasie.

"Dnia 5 marca 1953 roku zmarł największy jedynowładca świata" – tak o śmierci Josifa Wissarionowicza Dżugaszwiliego (Stalina) napisał historyk Edward Radziński. Trudno się nie zgodzić z opinią Radzińskiego, gdyż nawet pobieżna lektura prac poświęconych "Człowiekowi ze stali" pokaże, iż rządy stalinowskie miały charakter dyktatorski. Polityka Stalina, zarówno zagraniczna jak i wewnętrzna, powodowała niepokój wśród przywódców państw zachodnich, ale również wśród narodów pozostających w orbicie zainteresowań Związku Radzieckiego.

Gierek zastał ojczyznę, która była już całkowicie podporządkowana komunistom i ZSRR. Rok 1948, w którym powrócił do Polski, to kolejne ważne wydarzenie w jego życiu, ale to także bardzo istotna data w powojennej historii naszego kraju. W dniach 15-21 grudnia 1948 roku odbył się w Warszawie zjazd zjednoczeniowy PPR i PPS, w wyniku którego powstała Polska Zjednoczona Partia Robotnicza. Jej powołanie odbywało się w ramach "unifikacji" z wielkim bratem zza wschodniej granicy.